Năm nay nợ công sẽ tạm chững lại

Những năm tiếp theo tỷ lệ nợ công sẽ tăng dần đều và đạt mức 64% GDP vào năm 2015, và 80% GDP vào năm 2020.

Theo báo cáo thường niên kinh tế Việt Nam năm 2011 với chủ đề “Nền kinh tế trước ngã ba đường” của Trung tâm nghiên cứu kinh tế và chính sách (VEPR), trung bình trong thập kỷ qua, tổng thu ngân sách từ các khoản thu từ thuế và phí chiếm khoảng 21,5% GDP, cao hơn rất nhiều so với các nước khác trong khu vực.

Báo cáo chỉ ra ngoài việc chịu “thuế” lạm phát hàng năm hơn 10%, những chính sách bảo hộ và thuế chồng lên thuế đang khiến mỗi người dân Việt Nam gánh chịu tỷ lệ thuế/thu nhập cao gấp từ 1,4 đến 3 lần so với nhiều nước châu Á khác.

So với nợ công trong nước thì nợ công nước ngoài của Việt Nam có rủi ro lãi suất khá thấp do gần 85% nợ nước ngoài của Chính phủ có mức lãi suất ưu đãi 3%. Tuy nhiên cơ hội cho Việt Nam tiếp tục thu hút được những khoản vay với lãi suất thấp trong thời gian tới là khó khăn, do Việt Nam đã trở thành nước có mức thu nhập trung bình.

Một khía cạnh rủi ro quan trọng của nợ công liên quan đến những biến động tỷ giá. Tuy nhiên, có một thực tế là tính theo giá trị thực, giá trị các khoản nợ này lại giảm vì lạm phát trong giai đoạn 2002-2010 của Việt Nam lên đến 110%. Điều này hàm ý rằng gánh nặng nợ của Chính phủ đang được san sẻ sang người dân thông qua hệ thống thuế lạm phát.

Với những giả định hợp lý về lạm phát, tăng trưởng kinh tế, sự mất giá của đồng nội tệ, kịch bản tiêu chuẩn trong mô hình dự báo nợ công cho thấy nhiều khả năng nợ công Việt Nam sẽ tạm chững lại trong năm 2011 do lạm phát tăng mạnh.

Tuy nhiên, những năm tiếp theo tỷ lệ nợ công sẽ tăng dần đều và đạt mức 64% GDP vào năm 2015, và 80% GDP vào năm 2020. Kịch bản này đòi hỏi Chính phủ phải đưa dần thâm hụt ngân sách tổng thể từ 7,7% trong năm 2009 xuống còn 4,3% năm 2011, 3,1% trong năm 2015 và 2,8% trong năm 2020.

(gafin)